Znowelizowana ustawa o prawach pacjenta i rzeczniku praw pacjenta weszła w życie 6 września 2023 r. Nowe przepisy pozwalają na szybką i pozasądową wypłatę rekompensaty za błąd medyczny, do którego doszło w szpitalu.

W tym celu powołany został Fundusz Kompensacyjny Zdarzeń Medycznych, obsługiwany przez rzecznika praw pacjenta. Są z niego wypłacane - w postępowaniu pozasądowym - rekompensaty za uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia lub śmierć pacjenta wskutek udzielenia bądź zaniechania udzielenia świadczenia zdrowotnego.

Ile i za co można dostać?

- Pacjenci mogą uzyskać świadczenie w wysokości do 200 tys. zł. W celu wyliczenia wysokości sumowane są kwoty przypisane do poszczególnych skutków zdarzenia medycznego - w zakresie uszczerbku na zdrowiu (maksymalna kwota z tego tytułu to 150 tys. zł), uciążliwości leczenia (do 75 tys. zł) oraz pogorszenia jakości życia (również do 75 tys. zł). Z kolei każda z osób bliskich zmarłego pacjenta może liczyć na świadczenie w wysokości do 100 tys. zł. Kwoty te będą corocznie waloryzowane o poziom inflacji - wyjaśnia Biuro Rzecznika Praw Pacjenta.

Wysokość świadczenia kompensacyjnego z tytułu jednego zdarzenia medycznego w odniesieniu do jednego wnioskodawcy będzie wynosić w przypadku: zakażenia biologicznym czynnikiem chorobotwórczym - od 2000 zł do 200 000 zł; uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia - od 2000 zł do 200 000 zł; śmierci pacjenta - od 20 000 zł do 100 000 zł. Szpitalom nie zabraknie pieniędzy na wynagrodzenia. Chyba, że ktoś ma nadmiarowe zatrudnienie

Wniosek musi być rozpatrzony w ciągu trzech miesięcy

Rzecznik praw pacjenta w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania kompletnego wniosku o przyznanie świadczenia kompensacyjnego (po uzyskaniu opinii Zespołu do spraw Świadczeń z Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych) wydaje decyzję administracyjną w sprawie: przyznania świadczenia kompensacyjnego i ustalenia jego wysokości albo odmowy przyznania świadczenia kompensacyjnego.

W II instancji sprawy będzie rozpatrywała wspomniana Komisja Odwoławcza do spraw Świadczeń z Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych.

Są już pierwsze decyzje

- Rzecznik praw pacjenta Bartłomiej Chmielowiec wydał pierwsze decyzje w ramach Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych. Dwie z nich dotyczą pacjentów, którzy doznali uszczerbku na zdrowiu, trzy kolejne są związane ze śmiercią pacjenta - informuje Biuro RPP.

Pierwsza decyzja dotyczy dziecka cierpiącego na rzadką chorobę wrodzoną - achondroplazję. W trakcie operacji wykonywanej w związku z nieprawidłowym rozwojem kośćca doszło do uszkodzenia ważnego nerwu, co spowodowało niedowład nogi, wymagający wieloletniej rehabilitacji. Powikłanie to nie wynikało z błędu medycznego, w związku z czym rodzice dziewczynki nie mieliby szans na uzyskanie zadośćuczynienia od szpitala lub jego ubezpieczyciela.

Jak jednak ocenili eksperci z Zespołu ds. Świadczeń z Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych, powołanego przez rzecznika, istniała szansa uniknięcia tej szkody w razie wyboru innej dostępnej metody leczenia. W ramach Funduszu Kompensacyjnego poszkodowanej zostało przyznane wsparcie finansowe w wysokości 96 tys. zł. Otrzyma ona także dokument uprawniający do korzystania poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej.

Trzy kolejne decyzje dotyczą śmierci 44-letniego pacjenta, który po wypadku samochodowym trafił w ciężkim stanie do szpitala. Jego leczenie na oddziale intensywnej terapii utrudniło zakażenie trzema szczepami bakterii. W wyniku tego stan pacjenta drastycznie się pogorszył, co doprowadziło do jego śmierci.

- Przeprowadzone przez rzecznika postępowanie pozwoliło na ustalenie, że zgonu pacjenta najprawdopodobniej można było uniknąć. Zgodnie z obowiązującym taryfikatorem dwoje małoletnich dzieci zmarłego otrzymało kwoty po 90 tys. zł, a jego żona - 80 tys. zł - podaje Biuro RPP.

Trwają prace nad kolejnymi sprawami. - W trybie realizowanym przez rzecznika uzyskanie odszkodowania nie wymaga udowodnienia winy szpitala - zaznacza Biuro RPP.

Pozwala to na rekompensowanie szkód w znacznie szerszym zakresie niż ma to miejsce w przypadku roszczeń dochodzonych z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej lub od placówki leczniczej. Samo złożenie wniosku do rzecznika jest bardzo proste.

Wzór i opłata za wnisek

Rzecznik praw pacjenta udostępnia na swojej stronie wzór wniosku o przyznanie świadczenia z Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych. Wzór ten można wykorzystać do złożenia wniosku w postaci papierowej albo elektronicznej.

Wniosek podlega opłacie w wysokości 300 zł, uiszczanej na rachunek bankowy Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych. Rzecznik może jednak zwolnić wnioskodawcę od opłaty, uwzględniając jego trudną sytuację materialną. Opłata będzie podlegała corocznej waloryzacji. Podlega zwrotowi w przypadku przyznania świadczenia kompensacyjnego.

Wnioskodawca ma wybór, czy dochodzić roszczeń na drodze cywilnej, czy w trybie pozasądowym. Wniesienie do sądu sprawy o odszkodowanie lub zadośćuczynienie wyklucza rozpatrzenie wniosku przez rzecznika praw pacjenta.

Zgodnie z ustawą składanie wniosków o przyznanie świadczenia kompensacyjnego będzie możliwe w terminie roku od dnia dowiedzenia się o zdarzeniu medycznym, nie dłużej niż do 3 lat od wystąpienia zdarzenia.

(oprac. AM)