W latach dwudziestych ubiegłego wieku liczba ludności w Myślachowicach zwiększyła się z dwóch do trzech tysięcy. Wieś stawała się osadą robotniczą, działało dwudziestu kupców, którzy stworzyli kilkanaście sklepików, piekarnię, masarnie, karczmy... Przy tak wielkiej konkurencji w niewielkiej miejscowości ceny żywności powinny być niskie, ale ze wspomnień wynika, że wcale nie były.

Najgorsze lata dla uboższych mieszkańców Myślachowic i w ogóle ziemi chrzanowskiej to okres pierwszej wojny światowej i pierwsze lata po jej zakończeniu. Pensje wypłacane w sierszańskiej kopalni Artur nie wystarczały na utrzymanie wielu rodzin. Górnicy musieli więc kupować na kredyt, którego chętnie udzielał kopalniany konsum, sklep oferujący żywność, artykuły gospodarstwa domowego, a podobno również materiały budowlane. Ceny były tam jednak wyższe niż u prywatnych dostawców. Z niepublikowanych wspomnień Mieczysława Nowakowskiego z Myślachowic wynika, że żywność z konsumu była nie tylko droga, ale też złej jakości.

Podobne problemy mieli mieszkańcy Trzebini czy Chrzanowa i wszyscy próbowali im zaradzić, tworząc spółdzielnie zaopatrujące w żywność o dobrej jakości i rozsądnej cenie. Zrzeszali się pracownicy jednego zakładu, przedstawiciele jednej grupy zawodowej, np. kolejarze, albo mieszkańcy jednej miejscowości. Tak zrobiono m.in. w Myślachowicach. Działało tam Stowarzyszenie Spożywcze, założone prawdopodobnie w 1920 roku. Podobne powstawały wtedy w Dulowej, Lgocie, Karniowicach, Młoszowej, Płokach, Psarach, Trzebini czy Trzebionce. Wiele z nich używało tej samej nazwy Chłopsko-Robotnicze Stowarzyszenie Spożywcze, lub po prostu Stowarzyszenie Spożywcze, co sugeruje, że tworzono je według podobnego schematu w całej okolicy. Wiele z nich działało krótko i jakiekolwiek pamiątki związane z ich istnieniem, to obecnie spora rzadkość. Po stowarzyszeniu z Myślachowic zachowała się koperta firmowa nadana w Trzebini w lipcu 1920 roku. Korespondencja w niej zawarta kierowana była do Sądu Krajowego w Krakowie.
Oprócz Stowarzyszenia Spożywczego działała w Myślachowicach filia spółdzielni robotniczej z Chrzanowa, która miała swój sklep jeszcze w latach trzydziestych ubiegłego wieku. W drugiej połowie lat trzydziestych, gdy o pierwszej wojnie światowej już zapomniano, a kryzys gospodarczy mijał, stowarzyszenia zaopatrujące w żywność ustępowały pola prywatnym kupcom.
(LS)
Przełom nr 20 (1295) 24.5.2017