75 lat temu Polakom zawalił się budowany przez dwadzieścia lat świat. 1 września 1939 roku, jak powtarzano w przemówieniu radiowym, ,,wszystkie sprawy zeszły na plan dalszy”. Kilka dni przez ziemię chrzanowską przetaczały się kolumny cywilnych uciekinierów i oddziały Wojska Polskiego a potem pojawiły się oddziały niemieckie. 4 września zaczęła się tutaj okupacja, a po działaniach wojennych pozostały żołnierskie i cywilne groby, wysadzone mosty, zbombardowany trzebiński dworzec i zgliszcza domów.

75 lat temu Polakom zawalił się budowany przez dwadzieścia lat świat. 1 września 1939 roku, jak powtarzano w przemówieniu radiowym, ,,wszystkie sprawy zeszły na plan dalszy". Kilka dni przez ziemię chrzanowską przetaczały się kolumny cywilnych uciekinierów i oddziały Wojska Polskiego a potem pojawiły się oddziały niemieckie. 4 września zaczęła się tutaj okupacja, a po działaniach wojennych pozostały żołnierskie i cywilne groby, wysadzone mosty, zbombardowany trzebiński dworzec i zgliszcza domów.

Na wypadek wojny przygotowywano służbę dozorowania, której zadaniem było monitorowanie zagrożeń ze strony nieprzyjacielskiego lotnictwa. Osoby zaangażowane w ten system to m.in. funkcjonariusze Policji Państwowej, członkowie Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej oraz harcerze. Za pośrednictwem służby dozorowania 1 września dotarł do Warszawy meldunek, że niemieckie lotnictwo zaatakowało Trzebinię.

Główna Zbiornica Dozorowania otrzymała informację, że o godzinie 5.30 zbombardowany został dworzec północny, przerwany ruch do Sierszy Wodnej, zniszczony tor nr 13, uszkodzone wszystkie przewody telefoniczne. Było 2 zabitych 16 rannych (ostatecznie okazało się, że zginęło 8 osób). Od 3 września Główna Zbiornica Dozorowania najprawdopodobniej nie miała już łączności z Chrzanowem.
Po tragicznych doświadczeniach z I wojny światowej, kiedy broń chemiczna była używana powszechnie, obawiano się, że w kolejnych konfliktach przeciwnik także po nią sięgnie. W celu ograniczenia skutków użycia bojowych środków trujących Liga Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej masowo szkoliła cywilów. Wielu mieszkańców ziemi chrzanowskiej wiedziało, jak posługiwać się maską przeciwgazową, pakietem przeciwiperytowym i umiało rozpoznać symptomy użycia broni chemicznej.

LOPP szkolił także pilotów szybowcowych, a trzebiński oddział tej organizacji miał nawet własny samolot typu DKD.
(l)
Przełom nr 35 (1157) 3.9.2014