Między wapiennymi skałami, źródłami triasowymi i starymi drzewami Puszczy Dulowskiej, przebiega jedna z piękniejszych tras kolejowych w Polsce. Dziś nie jeżdżą tędy pociągi, ale czteroosobowe drezyny rowerowe. I to one kręcą na nowo historię tego miejsca.

Lokalna Kolej Drezynowa w Regulicach działa od 2017 roku. Jej bazą jest dworzec w Regulicach. Tam zaczyna się i kończy każdy kurs. Dzięki niej stare torowisko nie poszło w zapomnienie, ale stało się wyjątkową atrakcją turystyczną. 

Z pasji do kolei

Trasa, po której jeżdżą drezyny, oparta jest na fragmencie dawnej linii kolejowej 103. Kiedyś wiodła z Trzebini-Sierszy do Skawiec. Potem skrócono ją do Wadowic. W 2002 została zawieszona i ruch kolejowy na niej zamarł.

Jej część na nowo ożyła wraz z drezynami. Zakręty, podjazdy i leśne tunele zieleni jakich tam nie brakuje tworzą idealną scenerię do krajoznawczej wycieczki. Czteroosobowe pojazdy napędzane siłą mięśni to połączenie ruchu, relaksu i edukacji. Dwie osoby pedałują, dwie siedzą z tyłu. Dziecko do 10. roku życia może dołączyć jako piąty pasażer.

- Drezyny Regulickie powstały i funkcjonują dzięki pasji, uporowi i ciężkiej pracy grupy kolejowych "zapaleńców" - mówi ich przedstawiciel Michał Ściana. 

Obecnie do obsługi kolei drezynowej w Regulicach potrzeba osiem osób. Praca? Jak na prawdziwej kolei: przeglądy techniczne, nadzór Urzędu Transportu Kolejowego, harmonogramy, dyżury, dokumentacja.

- To kolej w pigułce – mówi Michał Ściana. I faktycznie – wszystko tu działa na zasadach prawdziwego ruchu kolejowego.

Klimat PRL

Zagospodarowany przez Lokalną Kolej Drezynową dworzec w Regulicach wygląda jak z lat 80. – stare tynki, zachowane kolory ścian, linoleum na podłodze. W kasie prawdziwa szafa biletowa, kartonikowe bilety i historyczne datowniki. W poczekalni historyczny rozkłady jazdy, a w gablotach czapki konduktorskie z epoki PRL i inne kolejowe gadżety. Na peronie stoi działająca zwrotnica kolejowa i kupiony w Wolsztynie semafor kształtowy, który pan Michał samodzielnie naprawił. 

To nie muzeum – to miejsce żywe, w którym wciąż coś się dzieje.

Regularnie przyjeżdżają tu grupy szkolne, rodziny, pasjonaci kolei i turyści. Sporo jest młodych strażaków, a ostatnio też turystów z Czech oraz Słowacji, których przyciąga popularna wystawa związana z filmem o Harrym Potterze w kopułach przy autostradzie w Nieporazie.

- Często jest tak, że wycieczka przyjeżdża na przejażdżkę drezynami a przy okazji zwiedza Muzeum Pożarnictwa w Alwerni albo skansen w Wygiełzowie i tamtejszy zamek. W pobliżu jest też zamek Tenczyn, a w jego sąsiedztwie Muzeum Agatów i Zamkowa Zagroda z minizoo. No i mamy w Zatorze Energylandię. Wszyscy się nawzajem promujemy - mówi Michał Ściana. 

Trasa pełna atrakcji

Drezynowe przejazdy zaczynają się i kończą na stacji w Regulicach. Do wyboru są dwie trasy – krótsza (8,5 km) i dłuższa (13,1 km). Obie prowadzą przez niezwykłe krajobrazy: wapienne skały, Puszczę Dulowską, źródła triasowe. Wzdłuż trasy można zobaczyć winnicę "Czak", stary młyn, klasztor na wzgórzu, piękną, czerwoną trzmielinę jesienią, a przy odrobinie szczęścia – wśród drzew zwierzynę.

Na trasie nie ma nudy – są miejsca na piknik, ognisko, a także edukacyjne przystanki. W ciepłe dni to idealna wycieczka rodzinna. W chłodniejsze – pasażerowie siedzący z tyłu mogą nieco zmarznąć, więc warto się odpowiednio ubrać.

Drezyny czy pociąg? 

Dziś drezyny to funkcjonujący biznes, który rozwija się dzięki rosnącej liczbie odwiedzających. Ich przyszłość w dużej mierze zależy od planów kolei. Niektórzy społecznicy upominają się o reaktywację linii kolejowej nr 103. Jeśli pociągi wrócą, drezyny znikną – tych dwóch bytów nie da się pogodzić.

 - Nie mamy większego wpływu na przyszłą decyzję, apelujemy tylko o rozwagę przy jej podejmowaniu, jeśli chodzi o przyszłość linii 103. Byłoby nam bardzo przykro, gdyby drezyny musiały zniknąć w związku z przywróceniem ruchu kolejowego na tej linii, a w szczególności kiedy okazałoby się, że po jakim czasie ruch kolejowy na tej trasie jest znikomy. Drezyny tymczasem przyciągają ludzi. Dlatego my tylko apelujemy o dokładne przeanalizowanie tematu - mówi Michał Ściana.

• Linia kolejowa nr 103 została otwarta 15 sierpnia 1899 roku z inicjatywy hrabiego Andrzeja Potockiego z Krzeszowic. Łączyła przemysłową Trzebinię ze Skawcami. W latach 70. XX wieku trasą przejeżdżał nawet ekspres „Tatry” - z Warszawy do Zakopanego, omijający Kraków. W 1988 roku zamknięto odcinek Wadowice–Skawce. W 2002 zawieszono ruch pasażerski Trzebinia–Wadowice, a od 2012 roku tylko fragment Spytkowice–Okleśna funkcjonuje dla ruchu towarowego. Drezyny wróciły na część trasy w lipcu 2017 roku. Położono wtedy 1400 metrów torów od nowa – rękami pasjonatów.

Trasy przejazdów drezyn:

• - dłuższa 13,1 km: Regulice – Nieporaz – Puszcza Dulowska – Alwernia – Regulice
• - krótsza 8,5 km: Regulice – Nieporaz – Puszcza Dulowska – Regulice
• - Czas trwania wycieczki: do 2 godzin
• - Sezon: marzec–listopad (ale możliwe przejazdy zimą przy sprzyjającej pogodzie)