Gdy temperatura przekracza 7 stopni Celsjusza, kleszcze zaczynają polowanie. Występują praktycznie wszędzie - w lasach, na łąkach, w domowych ogródkach, skwerach w centrach miast. Ich ukąszenie może zakończyć się groźnymi chorobami - boreliozą czy zapaleniem opon mózgowych. Jak się przed nimi chronić?

Łagodna zima sprawiła, że kleszczy w tym roku może być wyjątkowo dużo. Już zaczynają atakować. Nie tylko ludzi, ale również zwierzęta.

Jakich miejsc unikać?
Czyhają na swoją ofiarę najczęściej nie w środku lasu, ale na jego obrzeżach, łąkach, przy uczęszczanych ścieżkach, pod drzewami. Człowieka potrafią wyczuć już z dwudziestu metrów. Reagują na ciepłotę ciała i zapach potu. Nie atakują na oślep. Gdy znajdą się już na ludzkim ciele, wędrują w poszukiwaniu miejsca, gdzie naskórek jest cienki i tam się wkuwają. Najbardziej narażona na ukąszenia kleszcza jest skóra pod pachami, w pachwinach, pod kolanami, na szyi czy głowie lub na plecach.

Warto pamiętać o nakryciu głowy i preparatach odstraszających
Jak się przed nimi chronić? Nie ma idealnego rozwiązania. Wybierając się na spacer, warto pamiętać o nakryciu głowy i zakładać jasne ubrania. Nie dlatego, że jasny kolor odstrasza. Ale na nim łatwiej zauważyć wędrującego kleszcza. Natomiast po powrocie trzeba dokładnie obejrzeć całe ciało i najlepiej umyć się pod prysznicem. Przed wyjściem z domu warto też użyć preparatu odstraszającego kleszcze. W aptekach dostępne są specjalne spreje czy maści.

A co jeśli zauważymy, że kleszcz zdążył się wbić w nasze ciało? Lek. med. Izabela Gleń z Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "Trzebinia" radzi, by jak najszybciej go usunąć. Najlepiej przy pomocy pęsety. Trzeba delikatnie, ale zdecydowanie wyciągnąć go pionowo w górę. W żadnym wypadku miejsca z wbitym kleszczem nie smarować maściami czy jakimś tłuszczem, na przykład masłem, ani nie wykręcać go w różne strony.

Podstępna borelioza
Państwowy Zakład Higieny na swojej stronie internetowej przypomina, by miejsce ukłucia dokładnie obserwować przez kolejne tygodnie. W przypadku jakichkolwiek zmian na skórze lub w samopoczuciu jak najszybciej skontaktować się z lekarzem. Ukąszenie kleszcza może zakończyć się boreliozą. To bardzo podstępna choroba. Wiele osób czasami nawet nie zdaje sobie sprawy, iż zostało zakażonych, dopóki objawy nie staną się uciążliwe. Może to nastąpić po kilku, a nawet kilkunastu latach. Borelioza atakuje układ nerwowy, wywołuje zapalenie stawów lub mięśnia sercowego. Leczenie jest długie i wiąże się z koniecznością podania antybiotyku.

- Niestety, nie ma szczepionki przeciwko boreliozie. Jest natomiast przeciwko zapaleniu opon mózgowych. Warto się szczepić i pamiętać, że jedna dawka to za mało - podkreśla Halina Gałecka z działu epidemiologii Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Chrzanowie.

Tylko w ubiegłym roku na boreliozę zachorowało 200 mieszkańców powiatu. Przypadku zachorowania na zapalenie opon mózgowych sanepid nie odnotował.

Zwierzęta też trzeba chronić
Kleszcze atakują ludzi, ale również zwierzęta. Zabierając na spacer psa, warto założyć mu specjalną obrożę odstraszającą pajęczaki lub nałożyć na jego skórę preparat. Można je kupić w stacjonarnych lub internetowych sklepach zoologicznych. Wybór jest ogromny. Jeśli natomiast zauważymy między włosami kleszcza, należy go jak najszybciej z ciała zwierzęcia wyciągnąć. Pajęczaki najczęściej wkuwają się w głowę psa, za uszami, w pachwinach. Pomocna przy ich wyciąganiu jest specjalna pęseta.

Liczba zachorowań na boreliozę w powiecie chrzanowskim
2010 r. - 43
2011 r. - 57
2012 r. - 101
2013 r. - 213
2014 r. - 174
2015 r. - 200

Na podst. danych Państwowej Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Chrzanowie

Anna Jarguz

Przełom nr 14 (1238) 6.4.2016