PRAWO. Z chwilą zawarcia związku małżeńskiego pomiędzy małżonkami powstaje z mocy ustawy wspólność majątkowa. Nie ma jej, gdy przed ślubem narzeczeni podpiszą intercyzę. Małżeńskie dobra można też rozdzielić po ślubie. I to nie tylko w przypadku rozwodu.

PRAWO. Z chwilą zawarcia związku małżeńskiego pomiędzy małżonkami powstaje z mocy ustawy wspólność majątkowa. Nie ma jej, gdy przed ślubem narzeczeni podpiszą intercyzę. Małżeńskie dobra można też rozdzielić po ślubie. I to nie tylko w przypadku rozwodu.

Wspólność majątkowa obejmuje cały wspólny dorobek małżonków, a więc przedmioty majątkowe nabyte przez jednego lub oboje małżonków w czasie trwania małżeństwa. Dotyczy to zarobków, dochodu ze wspólnego lub osobistego majątku (np. z wynajmu mieszkania), pieniędzy odłożonych na emeryturę w III filarze.

Tylko moje
Każdy z małżonków posiada również swój odrębny majątek. Stanowi go to wszytko, co zostało nabyte przed zawarciem małżeństwa. Także otrzymane spadki, darowizny i zapisy majątkowe (za wyłączeniem tych, które stanowią przedmioty zwykłego urządzenia domowego i służą obojgu małżonkom - np. kupiona w prezencie przez teściów pralka). "Tylko moje" są też przedmioty służące do wykonywania zawodu, zaspokajania osobistych potrzeb, przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania bądź też nagrody, prawa autorskie i tzw. prawa niezbywalne (np. dożywotnie mieszkanie w określonym, cudzym domu). - Odrębnym majątkiem można dowolnie dysponować, a w razie rozpadu związku, nie podlega on podziałowi - zaznacza radca prawny Mateusz Mosor z chrzanowskiej kancelarii.

Podzieleni, ale razem
Intercyza, czyli małżeńska umowa majątkowa mówiąca o rozdzielności, to dokument podpisywany tylko przed ślubem. Po zawarciu małżeństwa, z tzw. "ważnych powodów", zawiera się umowę majątkową, w której regulowane są stosunki majątkowe. Sporządza się ją przed notariuszem. Od tej chwili każdy z małżonków posiada po 50 proc. udziałów w tych przedmiotach, które kiedyś były objęte wspólnością. Nie ma już wspólnoty majątkowej i majątku wspólnego. Każdy odrębnie zarządza swoim majątkiem, a wszystko, co nabędzie samodzielnie w przyszłości, także wynagrodzenie, będzie zasilać tylko jego majątek. Ustanowienie rozdzielności nie wpływa jednak w żaden sposób na prawa i obowiązki wynikające z faktu pozostawania w małżeństwie. W kwestii finansowej mąż i żona muszą dalej wzajemnie się wspierać, pomagać nawzajem i łożyć na utrzymanie rodziny, którą razem stworzyli.

To już koniec
- Jeśli między małżonkami nie może dojść do porozumienia w tej kwestii, każda ze stron może żądać ustanowienia rozdzielności majątkowej przez sąd - wyjaśnia radca prawny Mateusz Mosor.
A czym są wspomniane wyżej "ważne powody"? To np.: trwonienie majątku wspólnego (hulaszczy tryb życia, alkoholizm, niegospodarność), niedopuszczanie współmałżonka do korzystania ze wspólnego majątku lub też uchylanie się od jego pomnażania, jak również faktyczna separacja bądź zaistnienie podstaw do domagania się rozwodu.
Warto zgłosić żądanie, aby sąd na czas trwania procesu zabezpieczył majątek wspólny małżonków przed jego uszczupleniem (poprzez np. ograniczenie w zakresie zarządzania majątkiem).
Magdalena Koryczan
Przełom nr 50 (1020) 14.12.2011