Każdemu przynajmniej raz w życiu zdarzyło się trafić na urzędnika, który nie chciał odpowiedzieć na zadane mu pytanie. W takich przypadkach z pomocą przychodzi Ustawa o dostępie do informacji publicznej.

Każdemu przynajmniej raz w życiu zdarzyło się trafić na urzędnika, który nie chciał odpowiedzieć na zadane mu pytanie. W takich przypadkach z pomocą przychodzi Ustawa o dostępie do informacji publicznej.

Ustawa ta obowiązuje od 6 września 2001 roku, czyli od ponad 10 lat. Jednak w dalszym ciągu niewielu obywateli korzysta ze swoich praw. Najważniejszą przyczyną jest nieznajomość przepisów. Inną - nieumiejętność zastosowania ich w praktyce. Często zdarza się, że mieszkaniec wysyła do urzędu zapytanie, ale nie dostaje odpowiedzi. I nie wie, czy może jeszcze cokolwiek zrobić w tej sprawie. Najczęściej macha ręką.

Tak było
Wiosną i latem 2010 r. Pozarządowe Centrum Dostępu do Informacji Publicznej we współpracy z Kliniką Dialogu sprawdziło w całym kraju jak urzędnicy wywiązują się z obowiązku udzielania odpowiedzi mieszkańcom.

Centrum wysłało wówczas zapytania do przeszło 400 instytucji z 100 miast. Pytało m.in. o zagraniczne podróże służbowe i użytkowanie służbowych pojazdów, zakupy książek i czasopism do szkół, o współpracę starostw z organizacjami pozarządowymi. Na liście  badanych miejscowości znalazł się Chrzanów. Wyniki były następujące:
Urząd miejski - samochody służbowe - informację udostępniono
Szpital powiatowy - sprzątanie szpitala - brak odpowiedzi
I LO - biblioteka szkolna - brak odpowiedzi
Starostwo powiatowe - współpraca z organizacjami pozarządowymi - informację udostępniono

- Zależy nam na edukowaniu społeczeństwa, że ma ono prawo pytać i instytucji - że mają bezwzględny obowiązek odpowiadać i udostępniać informację publiczną. Tymczasem, na podstawie wstępnej analizy danych z całego kraju, wydaje się - na przykład - że dyrektorzy szkół niemal zupełnie nie są świadomi obowiązku udzielania informacji. Podobnie, choć nieznacznie lepiej, jest w szpitalach - komentował wyniki Michał Henzler z Kliniki Dialogu.

Jak jest dzisiaj?
Jeśli zdarzyło się, że urzędnik odmówił podania informacji, o którą prosiłeś, urząd nie odpowiedział na twojego maila czy pismo z zapytaniem o informację publiczną lub odpowiedział wymijająco - napisz do mnie: piotr.tarczynski[at]przelom.pl lub zadzwoń: tel. 32 6122 550 wew. 32
Piotr Tarczyński

*****
Masz prawo wiedzieć
Pozarządowe Centrum Dostępu do Informacji Publicznej radzi:
Po złożeniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej podmiot udostępniający może dokonać następujących czynności (w maksymalnie 14 dni od złożenia wniosku):
- udostępnić informację publiczną,
- wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej,
- wskazać, iż nie może udostępnić informacji publicznej w formie i w sposób określony we wniosku i zaproponować inny sposób udostępnienia,
- ewentualnie może przedłużyć okres udostępnienia do dwóch miesięcy od dnia złożenia,
- poinformować, iż żądana informacja nie jest informacją publiczną,
- poinformować, iż nie jest w posiadaniu określonej informacji publicznej.
Jeżeli żadna z tych czynności nie została wykonana, masz prawo złożyć skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność w związku z niewykonaniem wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

*****
Wszyscy mogą skorzystać z baz danych, interpretacji przepisów i praktycznych porad zawartych na stronie www.informacjapubliczna.org.pl  Tam też znajdą adresy mailowe i telefony do ekspertów, którzy posłużą pomocą w spornych sprawach.