Na temat badań cytologicznych i ryzyka zachorowania na raka szyjki macicy z ginekologiem Markiem Strzyżem z NZOZ Trzebinia rozmawia Ewa Solak

Na temat badań cytologicznych i ryzyka zachorowania na raka szyjki macicy z ginekologiem Markiem Strzyżem z NZOZ Trzebinia rozmawia Ewa Solak

Ewa Solak: Narodowy Fundusz Zdrowia refunduje paniom badanie cytologiczne raz na trzy lata. To wystarcza, żeby czuły się bezpiecznie i nie miały obaw, że są na coś chore?
Marek Strzyż: - Nie. Uważam, że standardową cytologię panie powinny robić mniej więcej raz na rok. Takie badania w każdej przychodni wykonuje się bezpłatnie. Raz na trzy lata można przeprowadzić cytologię cienkowarstwową, połączoną z wykrywaniem onkogennego typu wirusa HPV w szyjce macicy. Ta jednak nie jest refundowana przez NFZ. Stąd wskazania do wykonywania standardowej cytologii częściej. Chodzi przede wszystkim o profilaktykę raka szyjki macicy, jednego z najczęściej występujących nowotworów u kobiet. Według statystyk, w Europie rocznie zapada na niego około 60 tysięcy pań. Niemal połowa z nich umiera, ponieważ do lekarza zgłosiły się zbyt późno, z nowotworem o znacznym zaawansowaniu.

Są jego jakieś konkretne przyczyny?
- Powoduje go wirus brodawczaka ludzkiego, zwanego HPV. Najczęściej jest to typ genitalny przenoszony drogą płciową. U mężczyzn często nie widać żadnych objawów, więc nie mają o nim pojęcia.

Tylko cytologia jest w stanie go wykryć?
- To podstawowe i najważniejsze badanie. Pozwala dostrzec zmiany w szyjce macicy. Jeśli uda się to zrobić wcześnie, rak jest uleczalny. Ponadto można wykonać badanie wykrywające obecność wirusa w szyjce, co uzupełnia cytologię.

Kobiety często ją jednak zaniedbują, wstydząc się lub lekceważąc, bo nic je nie boli.
- Jeśli chcemy być zdrowi, to przed lekarzem w ogóle nie powinniśmy myśleć o wstydzie. Pierwsza faza raka szyjki macicy przebiega bez żadnych objawów i kobieta nie zdaje sobie sprawy, że dzieje się coś złego. Zdarza się jednak, że pojawiają się plamienia z dróg rodnych, krwawienia po współżyciu czy zwiększona wydzielina. Jeśli mikroskopowe badania wycinków z szyjki macicy dowiodą obecności raka, konieczne jest jak najszybsze leczenie. Wiąże się to z radioterapią, chemioterapią lub zabiegiem chirurgicznym.

Niektóre samorządy finansują szczepionki na raka szyjki macicy, ale zwykle dotyczy to bardzo młodych dziewcząt.
- Dzieje się tak dlatego, że u dziewic nie ma ryzyka wcześniejszego zainfekowania wirusem HPV. Tak naprawdę jednak każda z pań może się zaszczepić, bo nawet jeśli wystąpi choroba, to może ona mieć znacznie łagodniejszy przebieg. Problemem są koszty, bo za najtańszą szczepionkę trzeba zapłacić kilkaset złotych, a chcąc się uodpornić, należy wziąć trzy serie.

Większości pań zostaje więc profilaktyka w postaci cytologii, której nie lubią robić...
- Nie ma innego wyjścia. Badanie nie powinno być wykonywane wcześniej niż cztery dni po miesiączce i nie później niż cztery dni przed następną miesiączką. Najlepszym czasem jest okres między 10 a 18 dniem cyklu. Zachęcam wszystkie panie do badań w najbliższej poradni K. W wielu z nich, m.in. w trzebińskim NZOZ-ie, można się również zaszczepić przeciwko wirusowi HPV.
Przełom nr 5 (1076) 30.1.2013