dr Marek Niechwiej

dr Marek Niechwiej

Staram się o alimenty na dziecko. Od czego zależy ich wysokość i o jaką kwotę wnioskować?

Rozstrzygając o wysokości alimentów na rzecz dzieci, sąd postępuje zgodnie z regulacjami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Obowiązek alimentacyjny polega na dostarczeniu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Spoczywa on na rodzicach dziecka, które nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Wykonanie zaś obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, może polegać także w całości lub w części na osobistych staraniach zobowiązanego o jego utrzymanie lub wychowanie. Na temat zakresu świadczeń alimentacyjnych wielokrotnie wypowiadał się Sąd Najwyższy, orzekając między innymi, że zakres obowiązku alimentacyjnego może i powinien być większy od wynikającego z faktycznych zarobków i dochodów zobowiązanego, jeśli przy pełnym i właściwym wykorzystaniu jego sił i umiejętności zarobki i dochody byłyby większe, a istniejące warunki społeczno-gospodarcze i ważne przyczyny takiemu wykorzystaniu nie stoją na przeszkodzie. (Wyrok Sądu Najwyższego z 16 maja 1975 r., sygn. akt III CRN 48/75).
Rodzice, jako zobowiązani do alimentacji dzieci winni dzielić z nimi nawet najmniejsze środki utrzymania, o czym postanowił Sąd Najwyższy w swym orzeczeniu z 1 lipca 1954 r., sygn. akt I CR 214/54, BMS 1955/5 i wówczas to Górną granicą świadczeń alimentacyjnych są zarobkowe i majątkowe możliwości zobowiązanego (art. 135 § 1 k.r.o.), chociażby nawet w tych ramach nie znajdowały pokrycia wszystkie usprawiedliwione potrzeby uprawnionego do alimentacji. (orzeczenie Sądu Najwyższego z 20 stycznia 1972 r., sygn. akt III CRN 470/ 71, GSiP 1972/9).

O zakresie obowiązku alimentacyjnego decydują także usprawiedliwione potrzeby uprawnionego. Jest to drugie kryterium, na podstawie, którego sąd orzeka o wysokości świadczeń. Pojęcia usprawiedliwionych potrzeb jest szeroko rozumiane, należy je analizować zawsze w odniesieniu do danej konkretnej sprawy, do danego stanu faktycznego. Ile jest dzieci, tyle może być tzw. usprawiedliwionych potrzeb tych osób. Z pewnością rodzaj i rozmiar tych potrzeb jest uzależniony od cech osoby uprawnionej oraz warunków środowiskowych, w których żyje, od stanu zdrowia, od wieku takiej osoby, a także od tego, czy osoba zobowiązana sprawuje pieczę osobistą nad uprawnionym do alimentów, czy też obowiązek rodzicielski wykonuje wyłącznie przez łożenie alimentów.
Przełom nr 08 (1079) 20.02.2013