Jesień to czas wirusów. Kaszel, katar, gorączka – podobne dolegliwości dotykają większość z nas. Przeziębienie często kończy się grypą, której powikłania mogą być bardzo groźne dla zdrowia, a nawet życia. Jak wzmocnić organizm i ustrzec się przed chorobą?

Jesień to czas wirusów. Kaszel, katar, gorączka - podobne dolegliwości dotykają większość z nas. Przeziębienie często kończy się grypą, której powikłania mogą być bardzo groźne dla zdrowia, a nawet życia. Jak wzmocnić organizm i ustrzec się przed chorobą?

Jesz miód, mniej chorujesz

O leczniczych właściwościach miodu z Bogusławem Latawcem, prezesem Krzeszowickiego Towarzystwa Pszczelniczego "Barć" rozmawia Anna Jarguz

Anna Jarguz: Powszechnie wiadomo, że miód wzmacnia odporność i wspomaga organizm w walce z chorobami.
Bogusław Latawiec: To jedna z najcenniejszych substancji odżywczych, jakie nam dała natura. Podstawowe składniki miodu, czyli fruktoza i glukoza, mają działanie odżywcze, wzmacniające, odtruwające. Dostarcza on organizmowi wielu niezbędnych elementów w łatwo przyswajalnej formie. Działa wykrztuśnie, przeciwzapalnie i napotnie, ma silne działanie bakteriobójcze, grzybobójcze oraz uodparniające, a także detoksykacyjne. Miód regeneruje siły fizyczne poprzez uzupełnienie składników energetycznych oraz regeneruje układ nerwowy poprzez dostarczanie biopierwiastków i substancji biologicznie czynnych.

Osoby, u których na stole każdego dnia gości miód chorują mniej?
- Zgadza się. Na właściwości miodu, między innymi jego aktywność antybiotyczną, wpływ mają czynniki fizykochemiczne oraz chemiczne. Do tych pierwszych należy wysokie ciśnienie osmotyczne, spowodowane dużym stężeniem cukrów (77 proc.) oraz kwaśny odczyn środowiska, wywołany obecnością kwasów organicznych. W takich warunkach rozwój bakterii i drożdży jest całkowicie zahamowany. Z kolei do czynników chemicznych zalicza się oksydazę glukozy. Enzym ten wprowadzany do miodu wraz z wydzieliną gruczołów gardzielowych pszczół, powoduje powstawanie nadtlenku wodoru. Związek ten niszczy chorobotwórcze bakterie, grzyby, wirusy i pierwotniaki. Innymi substancjami antybiotycznymi są lizozym i apicydyna. W miodach odmianowych występują też substancje antybiotyczne, pochodzące z nektaru roślin olejkowych i spadzi drzew iglastych, takie jak tymol, eukaliptol, mentol i inne.

Miód kupowany w markecie ma takie same właściwości jak ten dostarczany bezpośrednio od pszczelarzy?
- Jeżeli jest to prawdziwy miód pszczeli, to jak najbardziej powinien posiadać takie same właściwości. Jednakże w marketach są sprzedawane różne miody, też te pochodzące z zagranicy. Często nie wiemy, skąd są, bo na etykiecie jest napisane tylko, że z krajów Unii Europejskiej lub spoza niej. Kilka lat temu była głośna afera, gdzie po badaniach próbek miodów zakupionych w marketach, stwierdzono śladowe ilości antybiotyków. Tymczasem, według prawa europejskiego i polskiego, miód jest produktem, który musi być wolny od jakichkolwiek substancji obcych. Nawet śladowe ilości antybiotyków, stosowanych w leczeniu chorób pszczół, powodują, iż jest wysoce toksyczny i szkodliwy.

Znam osoby, które nie kupują miodu, bo twierdzą, że jest za drogi.
- Przeciętny Polak w ciągu roku wydaje na zakup miodu około 40 zł, a na farmaceutyki 400 zł. Przeciętny mieszkaniec starej Unii Europejskiej rocznie kupuje miód za 500, a leki tylko za 50 zł. A cena miodu w Polsce i Unii kształtuje się na tym samym poziomie - 8 do 10 euro za litr. W podanym przypadku chodzi głównie o leki przeciwgrypowe, na przeziębienie, uodparniające itp. To jeden z dowodów na skuteczne działanie miodu na zwiększenie odporności organizmu ludzkiego.

Szczepionka zmniejsza ryzyko zachorowań i powikłań

Do szczepienia się przeciwko grypie w rozmowie z Anną Jarguz przekonuje Maciej Pakuła, prezes zarządu Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "Trzebinia"

Anna Jarguz: Dlaczego warto szczepić się przeciwko grypie?
Maciej Pakuła: To jedyny, choć niestuprocentowy, sposób na uniknięcie zachorowania. Jeśli nie uda nam się uniknąć choroby, dzięki szczepionce jej przebieg nie będzie tak intensywny, jakby mógł być, a ewentualne powikłania zdecydowanie rzadsze. Dzięki szczepieniu ryzyko zachorowania można zmniejszyć o 70 - 90 proc. u osób niebędących w grupie ryzyka. Natomiast u ludzi z grupy ryzyka, czyli starszych czy przewlekle chorych, niebezpieczeństwo wystąpienia powikłań zmniejsza się o 50 - 85 proc. Dzięki szczepieniu ograniczamy szerzenie się zakażeń i zachorowań, chroniąc osoby, które z różnych przyczyn nie mogą się zaszczepić, na przykład dzieci do szóstego miesiąca życia. Ograniczamy ponadto koszty ewentualnego leczenia i zmniejszamy liczbę zwolnień chorobowych.

Sam pan przyznaje, że szczepionka nie chroni przed zachorowaniem.
- Wirus grypy jest jednym z dynamiczniej mutujących wirusów. Producenci szczepionek przygotowują skład szczepionki z wyprzedzeniem, na podstawie wskazań Światowej Organizacji Zdrowia, z dużym uwzględnieniem danych z poprzedniego sezonu grypowego. W kolejnym sezonie grypowym mogą się jednak pojawić nowe mutacje wirusów, następuje też przemieszczanie się osób zarażonych pomiędzy różnymi częściami świata. Przed takimi sytuacjami szczepionka nie zabezpiecza w stu procentach. Jednakże pewna baza wirusa jest niezmienna i nabycie odporności przez organizm osłabia przebieg choroby.

Wielu przeciwników szczepionek boi się powikłań po szczepieniu. Czy słusznie?
- Poważne skutki uboczne szczepienia są sporadyczne i najczęściej wynikają z negatywnych cech indywidualnych lub wad ukrytych. Dlatego przed szczepieniem należy koniecznie wykonać badanie lekarskie. Krótkotrwałe objawy uboczne, jak złe samopoczucie, podwyższona temperatura, uczucie rozbicia czy miejscowe odczyny poszczepienne (zaczerwienienie, bolesność, obrzęk) dotyczą grupy poniżej 50 proc. pacjentów i zazwyczaj trwają nie dłużej niż dwa dni.

Po jakim czasie od szczepienia nabywamy odporności?
- Odporność po szczepieniu wykształca się po około dwóch tygodniach i trwa od 6 do 12 miesięcy.

Kiedy najlepiej się zaszczepić przeciwko grypie?
- Szczepionkę należy podawać co roku przed sezonem grypowym - najkorzystniej pomiędzy końcem sierpnia a początkiem listopada. Można też szczepić się w trakcie sezonu, ale wtedy ryzyko zachorowania wzrasta. Obecnie trwają prace naukowców nad szczepionką jednorazową, ale ich efekty najwcześniej będą znane za pięć, może osiem lat.

Kto nie powinien się szczepić?
- Osoby z ostrą chorobą infekcyjną, z gorączką powyżej 38 stopni Celsjusza, uczulone na substancje zawarte w szczepionce, a także użyte podczas procesu produkcyjnego (np. antybiotyki aminoglikozydowe, formaldehyd), ludzie z odczynami poszczepiennymi, powstałymi po wcześniejszym szczepieniu na grypę, kobiety w pierwszym trymetrze ciąży oraz niemowlęta do szóstego miesiąca życia.

Domowe sposoby na wzmocnienie:

Syrop z czosnku: do masy z kilku zmiażdżonych ząbków czosnku dodajemy sok z dwóch cytryn i zalewamy niewielką ilością przegotowanej wody. Po kilku dniach odcedzamy powstały syrop. Pijemy trzy razy dziennie.

Mleko z miodem: do szklanki ciepłego mleka dodajemy łyżkę miodu i dwa zmiażdżone ząbki czosnku. Pijemy, najlepiej przed snem.

Syrop z cebuli: dwie cebule kroimy w plastry, układamy je warstwami w naczyniu, przekładając miodem, dodajemy dwa ząbki czosnku pokrojone w plastry, odstawiamy na kilka godzin. Pijemy trzy do pięciu razy dziennie.

Herbata z malinami: Do gorącej herbaty dodajemy sok z połowy cytryny oraz łyżkę startych malin, dosładzamy miodem. Pijemy gorącą.
Przełom nr 39 (1110) 2.10.2013