Rybna – zielona dolina w centrum Trzebini – od lat budzi emocje mieszkańców. Dla jednych to enklawa ciszy i natury, dla innych – niewykorzystany potencjał. Najnowszy projekt jej zagospodarowania, pokazany właśnie mieszkańcom, ponownie rozpalił dyskusję o tym, czym ma być to miejsce: spokojnym zakątkiem czy tętniącą atrakcją.

W sobotnie przedpołudnie, gdy większość ludzi robi zakupy, dolina Rybnej wita pustką. Wzdłuż asfaltowej ścieżki mijam drewniane ławki, kosze na śmieci i pozostawione w trawie hulajnogi. Tylko mieszkańcy mogą tu wjeżdżać samochodami, choć – jak twierdzą sąsiedzi – nie brakuje tu nieproszonych gości zbyt szybko pokonujących tę drogę.

Ciszę przerywa spotkanie z Jarkiem, znanym lokalnie „niebieskim ptakiem”, który najwyraźniej związany jest z tym miejscem i jego opuszczoną ceglaną ruderą, należącą do gminy. Jarek zmierza w kierunku centrum miasta. Na ruderę na razie nie ma pomysłu. Może w drugim etapie?

Gminna rudera, obecnie przytulisko dla bezdomnych

Echo dawnych stawów

Po lewej stronie drogi rozciąga się teren, gdzie kiedyś tętniło życie – cztery stawy, dziś  wyschnięte i porośnięte trawami, mnóstwo drzew (także owocowych), cudowne wierzby. Starsi mieszkańcy pamiętają łódki, zabawy i potańcówki organizowane właśnie tutaj.

W czasach PRL-u Rybna była kultowym miejscem randek i spotkań młodzieży. Dziś to przede wszystkim przestrzeń spokoju, wspominana z nostalgią przez pokolenie 60+.

Kolejna koncepcja, stare wątpliwości

W 2025 roku (w miniony piątek) gmina zaprezentowała nowy, chyba już czwartą w powojennej historii miasta koncepcję zagospodarowania północnej części Rybnej, bo tylko ta jest jej własnością.

Architekci chcą połączyć dwa dawne stawy i stworzyć na tym terenie cztery strefy: sensoryczną, relaksu, edukacji ekologicznej i regeneracyjną. W planach są m.in. drewniane kładki, kamienny amfiteatr i schody, plac zabaw, pergole, oświetlenie i monitoring.

Podczas prezentacji koncepcji wielu mieszkańców chwaliło pomysł, nie brakowało jednak  głosów krytyki: za dużo betonu, zbyt mało natury, brak oferty dla młodzieży w wieku 12-18 lat lubiącej podejmować wyzwania siłowe w wolnym czasie zamiast się nudzić, brak dojazdu, brak toalety, brak parkingu, zagrożenie dla zwierząt i roślin w ekosystemie, zagrożenie wodne, zwiększenie ruchu na drodze.

Projektantka wyjaśniała, że dziki charakter pozostanie w dolinie Rybnej od strony Balatonu, wszelkie konstrukcje staną na podwyższeniu, więc jeśli pojawi się woda, to nie zatoną. - Ja toalet po parkach nie widziałem, leśniczy w lasach toalet nie stawiają. W razie potrzeby wystarczy Toy Toy. Ręczę, że tej drogi dla ruchu samochodowego nie otworzymy, a samochody można zaparkować w centrum miasta - dodał burmistrz Jarosław Okoczuk.

Hulajnoga "zasnęła" przy drodze

Święty spokój kontra atrakcje

Dla mieszkańców osiedla Centrum największą wartością Rybnej jest cisza, którą coraz częściej zakłóca pobliski Balaton przyciągający weekendowych turystów. Obawiają się, że kolejne inwestycje odejmą temu miejscu to, co najcenniejsze – spokój i dziki charakter. Minimalizm w urządzaniu terenów zielonych.

- Ludzie chcą ciszy. Dzieci jest tu coraz mniej. W gminie, gdzie nie rzucić kamieniem, tam jest plac zabaw. Przesuńcie na Rybnej akcent na strefę ciszy. Piękny projekt, ale  my wolimy pozostawać bliżej natury. Wystarczy kosić pobocza, obcinać gałęzie i dbać o czystość - apelował jeden z mieszkańców.

Burmistrz jednak nie kryje determinacji: koncepcja musi być gotowa jak najszybciej, by starać się o unijne dofinansowanie na urządzenie terenu.

Czy uda się w krótkim czasie znaleźć kompromis między oczekiwaniami mieszkańców a wymaganiami projektu? 

TUTAJ przeczytacie o tym, co działo się przy Rybnej w dawnych czasach i obejrzycie archiwalne fotografie z tego miejsca.

Piątkowe zebranie w sprawie zagospodarowania Rybnej. Na zdjęciu projektantki (SALA Studio z Piły Kościeleckiej): Paulina Walusiak, Katerina Koruwczenko, burmistrz Jarosław Okoczuk, radna Monika Kłak-Gorlewicz, która zorganizowała spotkanie, jak powiedziała, "z własnej inicjatywy na prośbę burmistrza" i uczestnicy