Co musiałoby się stać, żeby uciekła woda z kamieniołomu przy Fabrycznej i zagłębienia terenu przy cmentarzu żydowskim w rejonie Borowcowej?

Woda w fablokowskiej Skale przy Fabrycznej, czyli w dawnym kamieniołomie, była do 1953 r. Zbiornik, nazywany też Morskim Okiem, przestał istnieć właśnie w latach 50. minionego wieku w wyniku kolejnego odtapiania kopalni rud ołowiu Matylda na chrzanowskich Kątach. Woda w Skale pojawiła się na nowo w 2017 r. Jest do tej pory.
Z kolei rozlewisko poniżej kirkutu i cmentarza wojennego, w sąsiedztwie rzeki Chechło, zaczęło się tworzyć w 2018 r.

Józef
Geolog Marek Szuwarzyński przyznaje, że ostatecznie na szybkie podniesienie się wód gruntowych wpłynęło zaprzestanie eksploatacji ujęcia na Kątach. Chodzi o wodę pitną z szybu Józef w dawnej Matyldzie, którą Wodociągi Chrzanowskie pobierały do września 2013 r. To były duże ilości trafiające do mieszkańców Chrzanowa i częściowo Libiąża.

Trzebionka
Marek Szuwarzyński przypomina, że wody gruntowe to system naczyń połączonych. Zatem kolejność jest następująca: zatopienie kopalni Trzebionka spowodowało wyższe zmineralizowanie wody w ujęciu na Matyldzie, a co za tym idzie - jego zamknięcie.
W efekcie podniósł się poziom całego zbiornika wód podziemnych, czego skutki widać w różnych miejscach, np. fablokowska Skała, rozlewisko za cmentarzem żydowskim, ale także podtopienia na odcinku Pogorska - Borowcowa i dalej w kierunku Fabrycznej.

Znak zapytania
Woda w fablokowskiej Skale i przy cmentarzu żydowskim raczej na pewno znów by zniknęła, gdyby na powrót ruszyła kopalnia Matylda na Kątach, co jest chyba niemożliwe. Możliwe jest za to wznowienie ujęcia wody w tamtejszym szybie Józef. To zaś może spowodować, że dalsze istnienie nowych akwenów, przynajmniej w obecnym kształcie, stanie pod znakiem zapytania.