Tysiąc kilometrów do domu. Wielki sprawdzian gołębi i ich hodowców

Na parking przy boisku piłkarskim w Bolęcinie od rana zjeżdżały kolejne samochody. Jedni przywieźli pięć gołębi, inni trochę więcej. Wymieniali uściski dłoni i rozmawiali przede wszystkim o pogodzie. Tego dnia nic nie liczyło się bardziej, bo ich skrzydlaci podopieczni mieli odbyć podróż do Brukseli, miejsca startu najważniejszego lotu sezonu. Odbył się 4 lipca.

Podobnie było tego dnia w wielu miejscach Polski. Z lokalnych punktów zbiórek gołębie trafiały do kabin transportowych, zbierających po drodze ptaki z kolejnych oddziałów Polskiego Związku Hodowców Gołębi Pocztowych. Wszystkie miały spotkać się w stolicy Belgii. 

– To najważniejszy lot sezonu. Gołębie z całej Polski są wypuszczane z jednego miejsca i rywalizują na takich samych zasadach – wyjaśnia Ryszard Bogacz, prezes trzebińskiego oddziału hodowców gołębi pocztowych.

Lot, zaplanowany pierwotnie tydzień wcześniej, został przełożony z powodu fali upałów.

– Przy temperaturach przekraczających trzydzieści stopni nie chcieliśmy narażać gołębi – podkreśla prezes.

Transport ptaków przypomina dobrze zorganizowaną operację logistyczną. Gołębie podczas podróży mają zapewnioną wodę i karmę. 

Codzienność zaczyna się o piątej rano

Dla Adama Ptasińskiego z Luszowic hodowla gołębi to nie weekendowe hobby. To rytm życia, który trwa od ponad czterdziestu lat.

– Hoduję od 1980 roku, ale tak naprawdę zaczęło się jeszcze w dzieciństwie. Jak człowiek raz się tym zarazi, to już zostaje na całe życie – uśmiecha się emerytowany górnik. 

Do Brukseli wysłał siedem swoich najbardziej doświadczonych ptaków.

– Niektóre lecą już szósty raz. Na taki dystans nie wysyła się młodych gołębi. Muszą mieć doświadczenie i odpowiedni charakter - tłumaczy.

Przygotowania do lotu zaczynają się na długo przed startem. Przed takim lotem zwiększana jest ilość karmy energetycznej. Jest więcej kukurydzy, grochu, słonecznika czy konopi. Gołąb musi mieć siłę, aby pokonać ponad tysiąc kilometrów w locie.

Codzienność hodowcy nie kończy się jednak na karmieniu.

– O piątej rano jestem już przy gołębiach. Trzeba posprzątać, nakarmić, wypuścić na oblot. Tak jest każdego dnia przez cały sezon. To obowiązek, ale też ogromna satysfakcja - wyjaśnia Adam Ptasiński.

Między budową a gołębnikiem

Marcin Sęk z Chrzanowa od trzydziestu lat łączy hodowlę gołębi z prowadzeniem firmy budowlanej. Sam przyznaje, że dziś nie jest to łatwe.

– Gdyby człowiek chciał wszystko zrobić idealnie, to do godziny dziesiątej rano powinien zajmować się tylko gołębiami. A ja o siódmej muszę być już w pracy. Musiałem się do tego dostosować. Skupiłem się na lotach młodych gołębi, bo łatwiej pogodzić przygotowania z obowiązkami zawodowymi i od kilku lat przynosi to dobre wyniki - podkreśla hodowca.

Do Brukseli wystawił pięć ptaków.

– Przy takiej pogodzie pierwszy powinien pojawić się w domu około osiemnastej. Dziesięć godzin po starcie. Temperatura jest dobra, wiatr powinien pomagać, więc liczymy na bezpieczny powrót - zaznaczył.

Jak mówi, hodowla wymaga ogromnej systematyczności. O wyniku decyduje wszystko: odpowiednie żywienie, treningi, przygotowanie i jakość materiału. Tego nie da się robić na skróty.

Choć obowiązków mu nie brakuje, nie zamieniłby tej pasji na żadną inną.

Kiedy wszyscy patrzą w niebo

Narodowy Lot z Brukseli trwa zaledwie jeden dzień. Przygotowania do niego zajmują jednak wiele miesięcy. Każdy hodowca wie, że nawet najlepiej przygotowany gołąb może napotkać na trasie burzę, silny wiatr, drapieżnika czy inną przeszkodę.

Po wypuszczeniu ptaków z kabiny wszystko może się zdarzyć. Elektroniczne zegary czekają na sygnał z czipa umieszczonego na nogach ptaków. Hodowcy co kilka minut odruchowo spoglądają też w niebo.

– W końcu na horyzoncie pojawia się mały punkt. Z każdą sekundą jest coraz większy, aż wreszcie gołąb siada na swoim gołębniku. Wtedy człowiek wie, że wrócił do domu. I właśnie dla takich chwil hoduje się gołębie - opowiada prezes trzebińskiego oddziału..

W tegorocznym Narodowym locie z Brukseli uczestniczyło 27 tysięcy gołębi, w tym 207 od 43 hodowców z oddziału w Trzebini. Ptaki wzbiły się w powietrze w sobotę 4 lipca o godzinie 6.20. Pierwszy ptak hodowany przez Mirosława Jamrozika przyleciał do gołębnika o godz. 17.13. Trasę o długości 1053 km pokonał zatem w niecałe 11 godzin. To oznacza, że leciał ze średnią prędkością 96,7 km/h. Drugie miejsce zajął gołąb Stanisława Kucia, a trzecie – Mirosława Sęka.

Badania z wykorzystaniem GPS pokazują, że typowy gołąb startujący w zawodach większość trasy pokonuje na wysokości od około 150 do 400 metrów.

W trakcie tak długiego lotu w idealnych warunkach część gołębi potrafi pokonać tak długi dystans bez lądowania. Jeśli warunki są trudne (upał, deszcz, przeciwny wiatr, zmrok), gołąb może wylądować, odpocząć, napić się wody, a czasem przenocować i wznowić lot następnego dnia. W sobotę panowały jednak korzystne warunki.