Coraz mniej chrztów i ślubów udzielają księża z lokalnych parafii. To trend ogólnopolski, wynikający ze zmian demograficznych, ale także przemian kulturowych. 

Sprawdziliśmy w dwóch dużych parafiach, jak wyglądały statystyki za 2025 rok.

Tylko 2 śluby w dużej parafii

W parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Trzebini do Pierwszej Komunii Świętej przystąpiło 47 dzieci. Po trzyletnim okresie przygotowania sakrament bierzmowania przyjęło 42 ósmoklasistów. W minionym roku księża udzielili chrztu 12 dzieciom (w 2024 r. było ich 16). W parafii zostały zawarte tylko dwa małżeństwa (w poprzednim roku 5).

Liczba pogrzebów wzrosła rok do roku z 71 do 84. Aż 35 zmarłych zostało skremowanych. Liczba pochówków z urną systematycznie rośnie.

Liczba parafian uczęszczających na niedzielną mszę świętą w zakończonym roku wyniosła - według liczenia w październiku – 1.116. To o 9 osób mniej, niż w 2024 roku.

W ciągu mijającego roku duszpasterze udzielili 41 tysięcy Komunii Świętej. Liczba ta się nie zmieniła.

Jak podkreślił proboszcz ks. Stanisław Bercal w homilii wygłoszonej podczas nieszporów 31 grudnia 2025 r., w nowy rok parafia weszła bez długów. Na składkę inwestycyjną wpłaca w różnej formie (taca, koperty, przelewy) nieco ponad 500 rodzin z 2600 rodzin żyjących w parafii.

Apostazja - ból dla parafii

W parafii św. Mikołaja w Chrzanowie w minionym roku do Pierwszej Komunii Świętej przystąpiło 51 dzieci. Jedno z nich, mieszkające poza parafią, przyjęło ten sakrament indywidualnie. Bierzmowanych zostało 40 młodych ludzi. Pogrzebów było 185, a chrztów – 41.

Sakramentalne "tak" powiedziały sobie cztery pary nowożeńców (dwie z nich były spoza parafii). Kapłani rozdali ponad 20 tysięcy Komunii Świętych. W niedzielnych mszach świętych bierze udział około 1200 osób z liczącej około 8 tysięcy osób parafii.

- Mieliśmy też dwa akty apostazji, czyli formalnego wystąpienia z Kościoła. Dokonały ich osoby przed czterdziestką. Pisemny akt apostazji, który był świadomym aktem woli tych osób, wysłałem do kurii. Taką decyzję obu parafian przyjąłem z bólem – zapewnia ks. dr Michał Kania, który od lipca jest proboszczem parafii św. Mikołaja.

Dodaje, że te statystyki nie wskazują na odpływ wiernych, ale są efektem ogólnych trendów demograficznych, czyli starzenia się społeczeństwa.

- Te osoby, które przychodzą do kościoła wiedzą, po co to robią. To ludzie szukający wsparcia u Pana Boga i życzliwi dla innych. To widać choćby podczas trwającej kolędy – podkreśla proboszcz.

Spadek praktyk się zatrzymał

A jak wyglądają trendy ogólnopolskie? Obrazuje to opublikowany w grudniu ostatni raport Instytutu Statystyki Kościoła Katolickiego. Obejmuje 2024 rok, gdyż cały rok zabiera zwykle gromadzenie i przetwarzanie danych.

Z raportu wynika, że stabilizują się statystyki dotyczące praktyk religijnych. Wskaźnik dominicantes (procent osób uczestniczących w niedzielnej mszy świętej w stosunku do liczby ochrzczonych) w roku 2024 roku wyniósł 29,6 procent. Zaś odsetek communicantes (procent przystępujących do Komunii Świętej w stosunku do liczby zobowiązanych do uczestnictwa) to 14,6 procent. W  stosunku do 2023 roku oznacza to wzrosty obu wskaźników o około 0,6 procenta.

Autorzy raportu doszli zatem do wniosku, że spadek praktyk wywołanych ograniczeniami epidemicznymi zatrzymał się. Przed pandemią COVID-19 wskaźnik dominicantes wynosił 36,9 procent, a communicantes – 16,7 procent.

W perspektywie ostatnich lat widać, że rośnie w Polsce liczba katolików, którzy przyjmują Komunię św. w czasie niedzielnych mszy świętych. Obecnie robi to co drugi uczestnik liturgii.

W 2024 roku sakrament chrztu udzielono 247,2 tys. osobom, czyli o 7,5 p. proc. mniej niż w roku poprzednim. Do I Komunii św. przystąpiło prawie 320 tys. osób (spadek o 1,5 p. proc.). W przypadku sakramentu bierzmowania przyjęło go blisko 213 tys. osób (spadek o  27,6 p. proc.). Sakrament małżeństwa został udzielony 68,3 tys. parom (spadek o 11,6 p. proc.).

Na przykład w Archidiecezji Krakowskiej ślubów udzielono 4 297. Podczas gdy jeszcze w 2019 roku ta liczba wyniosła 7 310.

"Spadki liczby chrztów i ślubów związane są ze zmianami demograficznymi (spadek liczby urodzeń), natomiast spadek liczby zawieranych sakramentalnych małżeństw jest skutkiem zmian kulturowych" – podsumowują autorzy raportu z ISKK.