Prawie 6 mln zł z PIT od Ukraińców

Jeszcze pięć lat temu wpływy z PIT od obywateli Ukrainy w powiecie chrzanowskim nie przekraczały 900 tys. zł. Dziś to już niemal 6 mln zł rocznie. Skok o 570 proc. pokazuje, jak silnie migracja zmieniła lokalną gospodarkę i finanse samorządów.

Obywatele Ukrainy mieszkający w powiecie chrzanowskim wpłacili do polskiego budżetu niemal 6 mln zł podatku PIT w 2025 roku. Spora część tych pieniędzy trafiła bezpośrednio do budżetów lokalnych gmin – od Chrzanowa po Babice. Siedmiokrotny wzrost wpływów w ciągu zaledwie pięciu lat najlepiej pokazuje skalę przemian gospodarczych zachodzących w regionie pod wpływem migracji ze wschodu.

Lokalne dane wpisują się w szerszy proces opisany w najnowszym raporcie „Migracja w Polsce: Fakty, wpływ, kierunki działania” przygotowanym przez Instytut Spraw Publicznych we współpracy z Deloitte i Ipsos.

Polska krajem imigracji

Z raportu wynika, że wkład cudzoziemców pracujących i mieszkających w Polsce do PKB wzrósł w ubiegłym roku z 200 do 416 mld zł. Według danych ZUS pod koniec 2025 roku liczba ubezpieczonych cudzoziemców osiągnęła rekordowy poziom blisko 1,3 mln osób, a ponad 90 tys. obcokrajowców prowadziło w Polsce własną działalność gospodarczą.

Kluczowe znaczenie dla polskiego rynku pracy ma migracja z Ukrainy. Polska w ciągu ostatnich lat przeszła fundamentalną zmianę – z kraju emigracyjnego stała się państwem przyciągającym setki tysięcy nowych mieszkańców. Powiat chrzanowski jest jednym z przykładów tej transformacji. Rosnąca liczba zagranicznych podatników pokazuje, że migracja, szczególnie po lutym 2022 roku, stała się ważnym elementem stabilności finansowej i demograficznej lokalnych wspólnot.

Siedmiokrotny wzrost wpływów z PIT

Analiza danych z lat 2021–2025 pokazuje bezprecedensowy wzrost aktywności ekonomicznej cudzoziemców. W 2021 roku wpływy z PIT od obywateli Ukrainy wynosiły nieco ponad 868 tys. zł. Do końca 2025 roku wzrosły do 5,82 mln zł. Łączne wpływy z PIT od wszystkich cudzoziemców osiągnęły w tym czasie 10,65 mln zł.

Oznacza to wzrost o około 570 proc. w ciągu pięciu lat. Dla porównania wpływy z PIT od ogółu mieszkańców powiatu zwiększyły się w tym samym okresie o około 60 proc.

Jeszcze wyraźniej widać zmianę w statystykach nowych podatników. Przełomowy był rok 2023, kiedy w chrzanowskim urzędzie skarbowym zarejestrowało się 950 nowych cudzoziemców, co stanowiło 37,6 proc. wszystkich nowych podatników. W 2025 roku udział ten pozostał bardzo wysoki – spośród 2163 nowych podatników aż 799 było cudzoziemcami, czyli 36,9 proc.

Ponad 10 tys. pracujących cudzoziemców

Na koniec 2025 roku na obszarze obsługiwanym przez chrzanowski oddział ZUS – obejmującym powiaty chrzanowski, oświęcimski, wadowicki, olkuski i suski – pracowało ponad 10 tys. cudzoziemców. Ponad 6,5 tys. stanowili obywatele Ukrainy, a 626 z nich prowadziło działalność gospodarczą.

Dane te potwierdzają wnioski raportu „Migracja w Polsce”: cudzoziemcy nie tylko wypełniają luki na rynku pracy, ale stają się aktywnymi uczestnikami systemu finansów publicznych, zasilając budżety samorządów dochodami z podatków.

PIT to dopiero początek

Wpływy z PIT są jedynie częścią ekonomicznego efektu migracji. Cudzoziemcy mieszkający w Polsce płacą także VAT i akcyzę, dokonując codziennych zakupów. Choć brak danych pozwalających określić narodowość kupujących, eksperci Deloitte wskazują, że napływ uchodźców i związany z nim wzrost konsumpcji przełożył się również na wyższe wpływy z tych podatków.

Według szacunków Ministerstwa Finansów obywatele Ukrainy odprowadzili do polskiego budżetu z tytułu PIT, CIT i VAT:

w 2021 r. – ponad 686 mln zł,w 2022 r. – ok. 1,06 mld zł,

w 2023 r. – ok. 1,5 mld zł,

w 2024 r. – ok. 2,4 mld zł.

Danych za 2025 rok jeszcze nie ma, jednak można przypuszczać, że wpływy zbliżyły się do 3 mld zł.

Coraz większe znaczenie dla ZUS

Szczegółowe dane o składkach ZUS od cudzoziemców dla samego powiatu chrzanowskiego nie są dostępne, jednak ogólnopolski trend pokazuje skalę zjawiska. Według analiz ZUS roczny przypis składek emerytalnych i rentowych od cudzoziemców wzrósł z 3,0 mld zł w 2017 roku do 21,5 mld zł w 2025 roku.

Oznacza to, że pracujący w Polsce cudzoziemcy wpłacili do systemu emerytalnego ponad 21 mld zł. Największą część tej kwoty wypracowali obywatele Ukrainy, którzy stanowią około 857 tys. spośród blisko 1,3 mln ubezpieczonych cudzoziemców. W latach 2017–2025 udział cudzoziemców w ogólnym przypisie składek ZUS wzrósł z 2 do 6,3 proc.

Migranci stawiają na własny biznes

W regionie chrzanowskim cudzoziemcy najczęściej wybierają jednoosobową działalność gospodarczą. W badanym okresie nie odnotowano spółek prawa handlowego ani spółek cywilnych z ich udziałem.

Dynamika ukraińskich firm

2021 r. – 12 przedsiębiorców

2025 r. – 30 przedsiębiorców

To wzrost o 150 proc. w ciągu pięciu lat. Tendencja ta odpowiada sytuacji w całym kraju, gdzie obywatele Ukrainy stanowią największą grupę cudzoziemców prowadzących własny biznes.

Wybór jednoosobowej działalności świadczy o dużej elastyczności migrantów i ich gotowości do samodzielnego funkcjonowania na polskim rynku pracy.

Demografia nie pozostawia złudzeń

Raport Instytutu Spraw Publicznych zwraca uwagę, że polskie społeczeństwo starzeje się najszybciej w Unii Europejskiej, a liczba Polaków płacących składki ZUS spada trzeci rok z rzędu.

W powiecie chrzanowskim w 2025 roku urodziło się 545 dzieci, a zmarły 1382 osoby – ponad dwa i pół raza więcej. Mieszka tu ponad 3 tys. osób w wieku 85 lat i więcej oraz około 1300 dzieci do pierwszego roku życia. Średni wiek mieszkańców wynosi 44,7 roku, a w samym Chrzanowie 45,9 roku, czyli więcej niż średnia dla Małopolski i całej Polski.

Tymczasem według raportu aż 56 proc. cudzoziemców ubezpieczonych w ZUS ma mniej niż 40 lat, podczas gdy wśród Polaków odsetek ten wynosi 41 proc. Coraz większa część migrantów wiąże swoje życie z Polską na dłużej i wydaje większość zarobionych pieniędzy na miejscu, wspierając lokalny handel i usługi.

Gwałtowny wzrost wpływów z PIT od obywateli Ukrainy w powiecie chrzanowskim nie jest jedynie statystyczną ciekawostką. To widoczny znak głębokiej zmiany społecznej i gospodarczej. Migranci pracują legalnie, płacą podatki i składki, zakładają firmy oraz uczestniczą w finansowaniu lokalnych usług publicznych.

W 2025 roku obywatele Ukrainy odpowiadali już za ponad 54 proc. całego PIT wpłacanego przez cudzoziemców w powiecie – 5,82 mln zł z 10,65 mln zł. Ich rosnący wkład stabilizuje budżety samorządów w czasie, gdy maleje liczba rodzimych pracowników i pogarsza się sytuacja demograficzna.

Powiat chrzanowski pokazuje więc, że migracja przestała być zjawiskiem tymczasowym. Coraz częściej staje się trwałym elementem lokalnej gospodarki i jednym z warunków jej dalszego rozwoju.