CHRZANÓW. Jedna ulewa i wszystko pod wodą

CHRZANÓW. Mieszkańcy mają dość. Po każdej większej ulewie ten fragment Chrzanowa zamienia się w rozlewisko. Woda zalewa piwnice, garaże i ogrody, niszczy przydomowe oczyszczalnie ścieków, a mieszkańcy liczą straty. Twierdzą, że problem nasilił się po przebudowie drogi. Powiatowy Zarząd Dróg zapowiada doraźne działania, ale jednocześnie przyznaje, że potrzebna jest  nowa kanalizacja deszczowa obejmująca całą zlewnię.

Każda intensywniejsza ulewa oznacza dla mieszkańców rejonu skrzyżowania ulic Borowcowej i Witosa w Chrzanowie ten sam scenariusz – nerwowe obserwowanie poziomu wody, walka o dobytek i późniejsze sprzątanie błota oraz szlamu. Po nawałnicy z 14 lipca sytuacja przerosła wyobraźnię.

– To było najgorsze zalanie od ponad dwudziestu lat. Sąsiadowi woda przelewała się przez próg domu. U mnie całkowicie zalało przydomową oczyszczalnię ścieków. Teraz trzeba ją czyścić i sprawdzić, czy nie nadaje się przypadkiem do wymiany – opowiada mieszkaniec ul. Borowcowej Włodzimierz Góra.

Woda zalała posesje, garaże i ogrody. Na podwórkach pojawiły się ścieki, papier toaletowy, podpaski i inne nieczystości naniesione przez wezbrany nurt.

– To był koszmarny widok. Trzeba było wybierać szlam i sprzątać wszystko od nowa – dodaje.

„Całe osiedle spływa właśnie tutaj”

Zdaniem mieszkańców problem wyraźnie nasilił się po przebudowie drogi i chodnika w kierunku ul. Borowcowej.

Podczas intensywnych opadów skrzyżowanie ulic Borowcowej i Witosa staje się miejscem, do którego spływają wody opadowe z obu stron Borowcowej, Orkana, Witosa i górnego odcinka Mydlanej oraz z dużej części osiedla Rospontowa.

– Jest osiem kratek ściekowych, ale gdy przychodzi taka fala wody, ona po prostu przelatuje nad nimi i piętrzy się na skrzyżowaniu. Kiedyś pod chodnikiem była rura odprowadzająca wodę w stronę Chechła. Po przebudowie już jej nie ma – mówi Ryszard Bębenek, były radny i były przewodniczący Rady Osiedla Rospontowa.

Jego zdaniem, nawet stosunkowo proste rozwiązanie mogłoby ograniczyć skutki kolejnych ulew.

– Doraźnie można byłoby wykonać pod chodnikiem betonowe koryto i odprowadzić wodę w stronę Chechła, tak jak było kiedyś. To nie rozwiąże problemu całkowicie, ale mogłoby znacznie zmniejszyć skalę zalewania – uważa.

Radna: sprawa powinna być potraktowana priorytetowo

Po ostatniej nawałnicy interwencję podjęła radna miejska i przewodnicząca Zarządu Osiedla Rospontowa Jarosława Tobiasz-Sygnat.

W piśmie skierowanym do Powiatowego Zarządu Dróg zwróciła się z prośbą o pilne rozwiązanie problemu oraz sprawdzenie, czy istniejący system odwodnienia jest wystarczający i zapewnia skuteczne odprowadzenie wód opadowych. Zaapelowała również o potraktowanie sprawy jako priorytetowej.

Pismo wraz z dokumentacją fotograficzną trafiło również do Burmistrza Miasta Chrzanowa, Starosty Chrzanowskiego oraz Przewodniczącego Rady Miejskiej w Chrzanowie.

– Tu potrzeba porządnej, trwałej inwestycji, a nie kolejnych doraźnych działań. Mieszkańcy ponieśli ogromne straty. Zalane zostały piwnice, garaże, posesje, przydomowe oczyszczalnie i szamba. Czuję się w obowiązku pomóc im znaleźć rozwiązanie – podkreśla Jarosława Tobiasz-Sygnat.

PZD: podczas zwykłych opadów kanalizacja działa prawidłowo

Po otrzymaniu zgłoszeń pracownicy Powiatowego Zarządu Dróg przeprowadzili oględziny skrzyżowania zarówno podczas opadów, jak i po ich ustaniu. Wykonano również pomiary niwelacyjne terenu.

Jak informuje zastępca dyrektora PZD Robert Żabiński, podczas typowych opadów system kanalizacji deszczowej radzi sobie z odbiorem wód.

Problem pojawił się podczas nawałnicy 14 lipca, gdy w bardzo krótkim czasie na skrzyżowanie napłynęły ogromne ilości wody z rozległej zlewni.

– Skrzyżowanie ulic Borowcowej i Witosa skumulowało dopływ wód z ulic Witosa, Mydlanej, Orkana oraz z całego osiedla aż do wysokości ul. Szarych Szeregów. Takiego napływu nie była w stanie przejąć istniejąca kanalizacja deszczowa – wyjaśnia Robert Żabiński.

Do Powiatowego Zarządu Dróg wpłynęły już również pisma od właścicieli zalanych posesji przy ul. Borowcowej.

Najpierw doraźna pomoc, później duża inwestycja

Wstępna analiza przeprowadzona przez Powiatowy Zarząd Dróg wskazuje, że jeszcze w tym roku możliwe są doraźne działania w istniejącym systemie odwodnienia, które mają ograniczyć skutki kolejnych gwałtownych opadów.

Jednocześnie zarządca drogi wystąpi do Burmistrza Miasta Chrzanowa o podjęcie pilnych działań usprawniających odprowadzanie wód z dróg gminnych, które podczas ulew wpływają na skrzyżowanie z ul. Borowcową.

Docelowym rozwiązaniem ma być jednak nowa kanalizacja deszczowa. Powiatowy Zarząd Dróg zamierza rekomendować Zarządowi Powiatu wpisanie do planu zadań na 2027 rok przygotowania dokumentacji projektowej obejmującej całą rzeczywistą zlewnię wód opadowych w tym rejonie. Ze względu na charakter problemu koszt opracowania dokumentacji miałby zostać podzielony pomiędzy powiat chrzanowski i gminę Chrzanów.

Dla mieszkańców oznacza to jednak, że na kompleksowe rozwiązanie problemu będą musieli jeszcze poczekać. To oni ponoszą dziś największe konsekwencje kolejnych podtopień – ryzyko zalania domów, zniszczenia mienia i straty liczone w tysiącach złotych.

KOMENTUJE ALICJA MOLENDA 

To nie jest już historia o jednej pechowej ulewie. To opowieść o tym, że nasze miasta coraz częściej nie są przygotowane na pogodę XXI wieku. Intensywne opady przestają być wyjątkowym zjawiskiem, a stają się nową normą. Tymczasem infrastruktura odwodnieniowa w wielu miejscach projektowana była kilkadziesiąt lat temu, według zupełnie innych założeń. Gdy do tego dochodzą przebudowy dróg, chodników i osiedli bez kompleksowego spojrzenia na spływ wód, problemy tylko się kumulują. Najłatwiej powiedzieć, że deszcz był wyjątkowy. Trudniej odpowiedzieć na pytanie, czy inwestycje drogowe uwzględniają dziś skutki zmian klimatu i rzeczywiste kierunki spływu wód. Mieszkańcy nie oczekują cudów, lecz bezpieczeństwa i pewności, że po burzy nie będą wywozić z domów błota i fekaliów. Dobrze, że zarządca drogi dostrzega potrzebę budowy nowej kanalizacji, ale zapowiedź dokumentacji w 2027 roku dla osób, które już dziś liczą straty, brzmi jak bardzo odległa perspektywa. Jeśli samorządy chcą przekonać mieszkańców, że są przygotowane na wyzwania przyszłości, inwestycje w odwodnienie powinny stać się równie ważne jak nowe drogi czy chodniki.