Ponad miliard złotych trafi na inwestycje, które wzmocnią Małopolskę i pomogą chronić jej mieszkańców w sytuacji kryzysowej. Komisja Europejska pozytywnie odpowiedziała na prośbę samorządu województwa o dokonanie zmian w programie regionalnym. Dzięki temu część pieniędzy zostanie przeznaczona na zadania wspierające bezpieczeństwo i obronność.

Z programu Fundusze Europejskie dla Małopolski 2021-2027 zostanie przeznaczone na ten cel ponad miliard złotych (w formie dotacji).

Wsparcie to obejmie inwestycje i projekty dotyczące czterech dziedzin: nowoczesnych technologii podwójnego zastosowania, infrastruktury podwójnego zastosowania i bezpieczeństwa, dostępu do wody oraz umiejętności w zakresie gotowości cywilnej i bezpieczeństwa.

- W praktyce, będą to m.in. nowe miejsca doraźnego schronienia i ewakuacji, rozwój najnowocześniejszych technologii, które będą służyć nam na co dzień i chronić w sytuacjach nadzwyczajnych – wyjaśniał w czwartek, po spotkaniu w Brukseli, marszałek województwa małopolskiego Łukasz Smółka. - W obszarze transportu, to będą nowe pociągi dual-use, parkingi i drogi. Powstaną laboratoria badawcze dla rozwoju technologii kosmicznych. Zabezpieczymy dostęp do dobrej jakości wody i awaryjnego zasilania. Powstanie unikalne Centrum Kompetencyjne, które wzmocni cyberbezpieczeństwo w regionie, szczególnie szpitale. Zrealizujemy szkolenia, dzięki którym mieszkańcy zyskają wiedzę niezbędną w sytuacjach kryzysowych – wyliczał marszałek.

Technologie dla celów cywilnych i wojskowych

Pieniądze unijne pomogą rozwijać technologie kosmiczne. Unikalna infrastruktura zostanie zakupiona dla specjalistycznego centrum działającego w Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Dzięki niej zespoły badawcze będą mogły tworzyć i testować innowacyjne rozwiązania i konstrukcje służące zarówno do celów cywilnych, jak i wojskowych. Z usług jednostki będą mogły korzystać także inne organizacje badawcze oraz przedsiębiorstwa zainteresowane rozwojem technologii kosmicznych.

Nowa infrastruktura będzie elementem krajowej i europejskiej bazy technologiczno-przemysłowej.

Pewny dostęp do wody w sytuacji kryzysowej

Fundusze będą też przekazane na gospodarkę wodną. Wzmocniona i rozbudowana zostanie sieć wodno-kanalizacyjna w regionie, by zapewnić dostęp do wody, w tym dobrej jakości wody pitnej, dla jak największej liczby Małopolan. Powstaną systemy awaryjnego zaopatrzenia w wodę, zbiorniki retencyjne i wyrównawcze. Region zyska m.in. mobilne stacje uzdatniania, a także nowe źródła zasilania awaryjnego.

Do kryzysu można się przygotować

Trzeci z priorytetów to infrastruktura podwójnego zastosowania. Będą to przede wszystkim inwestycje, które na co dzień mają służyć mieszkańcom, a w sytuacjach kryzysowych pomogą ich chronić. Pieniądze zostaną przeznaczone m.in. na transport, w tym budowę dróg, parkingów (stanowiących miejsca doraźnego schronienia) czy zakup pociągów, które po dostosowaniu umożliwią ewakuację ludności.

Powstanie unikalne Centrum Kompetencyjne dbające o bezpieczeństwo cyfrowe regionalnych placówek zdrowia.

Solidne wsparcie finansowe otrzymają również małopolskie samorządy i OSP na przekształcanie istniejących obiektów w miejsca schronienia, udzielania pierwszej pomocy i magazyny - w sytuacjach kryzysowych.

Szkolenia z pierwszej pomocy, kształcenie w zawodach krytycznych

Listę priorytetów zamyka wsparcie dla umiejętności w zakresie gotowości cywilnej i bezpieczeństwa. Wśród zaplanowanych działań są m.in. szkolenia i warsztaty edukacyjne, które umożliwią pracodawcom i kadrom kontynuowanie działalności w sytuacji kryzysowej.

Przewidziane jest też wsparcie kształcenia w tzw. zawodach krytycznych jak np. technik elektryk, operator obrabiarek CNC, operator maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych.

Duży nacisk położony będzie na edukację i przygotowanie mieszkańców do sytuacji kryzysowych, w tym na szkolenia w zakresie umiejętności reagowania na zagrożenia, udzielania pierwszej pomocy czy poszukiwania zaginionych.

Nabory - jeszcze w tym roku

Jak zaznacza marszałek Małopolski, zmiany w programie regionalnym zatwierdzone przez Komisję Europejską będą jeszcze analizowane.

- Ogłoszenie naborów planujemy na drugą połowę roku. O ich ostatecznym kształcie zdecyduje zarząd województwa oraz Komitet Monitorujący. Chcemy, by jak najlepiej odpowiadały potrzebom mieszkańców regionu – zaznacza Łukasz Smółka.